Spis treści
Jaki jest tekst litanii do św. Anny?
Litania do świętej Anny ma budowę typową dla litanii. Zaczyna się od Kyrie i wezwań do Trójcy Świętej oraz Maryi. Potem idą wezwania do św. Anny, matki Najświętszej Maryi Panny i żony św. Joachima, z odpowiedzią „módl się za nami”. Kończy ją Baranek Boży i modlitwa. Pełny tekst bierze się z modlitewnika wydanego za zezwoleniem kościelnym (KPK kan. 826 § 3).
Na drzwiach kruchty w gotyckich kościołach północnej Wielkopolski, które fotografuję od lat, często wiszą kartki z nabożeństwami na dany miesiąc. W lipcu pojawia się na nich św. Anna. Poniżej rozkładam litanię na części i pokazuję, skąd się biorą jej wezwania. Ostateczne brzmienie przepisz jednak z modlitewnika z Twojej parafii, bo wydania różnią się szczegółami.
Z jakich części składa się litania do św. Anny?
Litania do św. Anny ma pięć stałych części, które powtarzają się we wszystkich litaniach zatwierdzonych do użytku w Polsce. Prowadzący odmawia wezwania, a wierni dodają krótką odpowiedź.
- Kyrie: „Kyrie elejson. Chryste elejson. Kyrie elejson” oraz „Chryste, usłysz nas. Chryste, wysłuchaj nas”.
- Wezwania do Trójcy Świętej z odpowiedzią „zmiłuj się nad nami”, od „Ojcze z nieba, Boże” do „Święta Trójco, Jedyny Boże”.
- Wezwanie do Maryi („Święta Maryjo”) z odpowiedzią „módl się za nami”.
- Wezwania do św. Anny, czyli właściwa część litanii, z tą samą odpowiedzią „módl się za nami”.
- Trzykrotne „Baranku Boży” z odpowiedziami „przepuść nam, Panie”, „wysłuchaj nas, Panie” i „zmiłuj się nad nami”.
- Werset, odpowiedź i modlitwa końcowa „Módlmy się”, w której prosi się Boga o łaski za wstawiennictwem św. Anny.
Jak brzmią wezwania do św. Anny w układzie do wspólnego odmawiania?
Wezwania do św. Anny dotyczą jej macierzyństwa wobec Maryi i jej miejsca w rodzinie, a nie wydarzeń biblijnych, bo Ewangelie o niej milczą. Tabela pokazuje stałe części litanii i przykładowe wezwania o takiej treści. Ich dokładna lista zależy od modlitewnika.
| Wezwanie (prowadzący) | Odpowiedź (wierni) |
|---|---|
| Kyrie elejson. Chryste elejson. Kyrie elejson. | (powtarzają wierni) |
| Chryste, usłysz nas. Chryste, wysłuchaj nas. | (powtarzają wierni) |
| Ojcze z nieba, Boże. Synu, Odkupicielu świata, Boże. Duchu Święty, Boże. Święta Trójco, Jedyny Boże. | zmiłuj się nad nami |
| Święta Maryjo | módl się za nami |
| Święta Anno | módl się za nami |
| Święta Anno, matko Najświętszej Maryi Panny (wezwanie o macierzyństwie) | módl się za nami |
| Święta Anno, małżonko świętego Joachima (wezwanie o małżeństwie) | módl się za nami |
| Wezwania o opiekę nad matkami, wdowami, rodzinami i strapionymi | módl się za nami |
| Baranku Boży, który gładzisz grzechy świata | przepuść nam, Panie / wysłuchaj nas, Panie / zmiłuj się nad nami |
| Módl się za nami, święta Anno. | Abyśmy się stali godnymi obietnic Chrystusowych. |
Ten sam szkielet znajdziesz w tekstach takich jak litania do świętego Antoniego czy litania do świętej Agnieszki. Różnią się tylko środkową częścią z wezwaniami do danego świętego.
Czym różni się litania do św. Anny od litanii do świętych Joachima i Anny?
Litania do świętych Joachima i Anny zwraca się do obojga rodziców Maryi jednocześnie, zwykle z odpowiedzią „módlcie się za nami”. Ten wariant wybiera się w modlitwie za całą rodzinę. Kiedy sięga się po niego najczęściej?
- W rocznicę ślubu, bo Joachim i Anna są w tradycji wzorem wiernego małżeństwa.
- W modlitwie dziadków za wnuki i wnuków za dziadków, zwłaszcza w okolicy 26 lipca.
- Gdy małżonkowie modlą się o potomstwo, nawiązując do opowieści o długo bezdzietnych rodzicach Maryi.
- Podczas rodzinnej modlitwy wieczornej, kiedy litanię odmawia kilka pokoleń naraz.
Czy litanię do św. Anny można odmawiać w kościele?
Tak. Litanię do św. Anny można odmawiać w kościele we wspólnocie, ale jako nabożeństwo poza liturgią, a nie jako część Mszy. Według KPK kan. 826 § 3 modlitewniki do użytku publicznego i prywatnego wydaje się za zezwoleniem ordynariusza miejsca. Dlatego tekst do wspólnego odmawiania powinien pochodzić z zatwierdzonego wydania.
Jak brzmi modlitwa do świętej Anny?
Modlitwa do świętej Anny to prośba o jej wstawiennictwo u Boga, a nie zwrócenie się do niej jako do źródła łaski. Kościół uczy, że święci w niebie wstawiają się za nami (KKK 956). Polskie modlitewniki zwykle podają trzy rodzaje modlitw do św. Anny: za matki i rodziny, o zdrowie oraz w szczególnym utrapieniu.
Gotowe teksty znajdziesz w modlitewnikach z zezwoleniem kościelnym. Poniżej podaję proste słowa, które ułożyłam jako wzór dla czytelników. Nie są to teksty zatwierdzone. Każdą z tych modlitew łatwo uzupełnić imieniem osoby, za którą się modlisz.
- Zacznij od znaku krzyża i krótkiej chwili ciszy.
- Zwróć się do św. Anny jako matki Maryi i poproś o wstawiennictwo, a nie o „załatwienie sprawy”.
- Wymień imię osoby i konkretną intencję, na przykład „za moją córkę Martę, która spodziewa się dziecka”.
- Zakończ modlitwą Ojcze nasz, Zdrowaś Maryjo i Chwała Ojcu.
- Jeśli chcesz, dodaj litanię albo jedną dziesiątkę różańca.
Modlitwa do św. Anny, patronki matek i rodzin
Modlitwę do św. Anny jako patronki matek i rodzin odmawia się najczęściej za kobiety w ciąży, młode matki i córki. W polskich modlitewnikach powtarza się prośba za córki spodziewające się dziecka oraz za wnuki. Przykładowe słowa:
Święta Anno, matko Maryi, wstawiaj się za moją rodziną. Wyproś u Boga zgodę w naszym domu, siły dla [imię], która oczekuje dziecka, i opiekę nad naszymi wnukami. Amen.
Jak modlić się do św. Anny o zdrowie?
Do św. Anny o zdrowie modli się w trzech krokach: prośba o siły dla chorego, o mądrość dla lekarzy i o spokój dla rodziny. Modlitwa towarzyszy leczeniu, ale nie zastępuje konsultacji z lekarzem ani zaleconej terapii.
- Wymień imię chorego i powierz go Bogu za wstawiennictwem św. Anny.
- Poproś o mądre decyzje lekarzy i pielęgniarek, którzy się nim opiekują.
- Poproś o cierpliwość i nadzieję dla bliskich, którzy czuwają przy chorym.
- Zakończ słowami zaufania, na przykład „niech się dzieje wola Twoja”.
Jak modlić się do św. Anny w szczególnym utrapieniu?
W szczególnym utrapieniu modlitwa do św. Anny może składać się z jednego zdania, które powtarzasz w ciągu dnia. Taki krótki akt, wypowiadany w chwili lęku czy kłótni w domu, zna każda pobożność ludowa.
Święta Anno, ty znałaś smutek oczekiwania i radość Bożej odpowiedzi, wstaw się za mną w tej sprawie: [własne słowa]. Amen.
Jeśli utrapienie dotyczy sumienia, wiele osób łączy modlitwę z sakramentem pokuty. Przyda się wtedy formuła spowiedzi świętej.
Jak brzmi nowenna do świętej Anny?
Nowenna do świętej Anny to dziewięć dni modlitwy przed jej wspomnieniem, które w kalendarzu liturgicznym przypada 26 lipca. Nowennę odmawia się więc od 17 do 25 lipca. Każdego dnia powtarza się ten sam układ: rozważanie, modlitwę do św. Anny i trzy modlitwy podstawowe. Nowenna należy do pobożności ludowej (KKK 1674-1676).
Nowenna do św. Anny od 17 do 25 lipca
Nowenna do św. Anny trwa dziewięć kolejnych dni, a każdy dzień może mieć inny temat rozważania. Oto przykładowy plan, który opiera się na tradycji o rodzinie Joachima i Anny:
| Dzień | Data | Temat rozważania |
|---|---|---|
| 1 | 17 lipca | Dom Joachima i Anny |
| 2 | 18 lipca | Lata bezdzietności i cierpliwe czekanie |
| 3 | 19 lipca | Modlitwa Anny i odpowiedź Boga |
| 4 | 20 lipca | Narodziny Maryi |
| 5 | 21 lipca | Wychowanie Maryi w wierze |
| 6 | 22 lipca | Ofiarowanie Maryi w świątyni |
| 7 | 23 lipca | Małżeństwo Joachima i Anny |
| 8 | 24 lipca | Starość i przekazywanie wiary wnukom |
| 9 | 25 lipca | Zaufanie Bogu w oczekiwaniu |
Jak ułożyć jeden dzień nowenny?
Jeden dzień nowenny do św. Anny składa się z sześciu kroków i zajmuje zwykle około kwadransa:
- Znak krzyża i wypowiedzenie intencji całej nowenny.
- Krótkie rozważanie dnia, czyli kilka minut myślenia o temacie z tabeli.
- Modlitwa do św. Anny z modlitewnika albo własnymi słowami.
- Ojcze nasz.
- Zdrowaś Maryjo.
- Chwała Ojcu, a na zakończenie litania do św. Anny, jeśli jest na nią czas.
Sobór Watykański II zalecał, aby nabożeństwa ludowe zgadzały się z liturgią i do niej prowadziły (Sacrosanctum Concilium 13, 1963). Naturalnym zwieńczeniem nowenny jest więc Msza 26 lipca.
Czy nowenna do św. Anny gwarantuje spełnienie prośby?
Nie. Kościół nie łączy żadnej nowenny z gwarancją spełnienia prośby. Katechizm opisuje modlitwę jako wyraz synowskiego zaufania i wyjaśnia, że Bóg odpowiada na nią w sposób, który służy naszemu dobru (KKK 2735-2737).
Modlitwa prośby wyraża zaufanie dziecka do Ojca, a to, że nie zostaliśmy wysłuchani tak, jak chcieliśmy, nie znaczy, że Bóg nas nie słyszy (parafraza). Katechizm Kościoła Katolickiego, nr 2735-2737, 1992
Dla kogo jest patronką św. Anna?
Święta Anna jest patronką matek, kobiet spodziewających się dziecka, babć, wdów, małżeństw i rodzin. Razem ze świętym Joachimem patronuje dziadkom. Cześć oddawana świętym ma oparcie w prawie kanonicznym (KPK kan. 1186) i w nauce o ich wstawiennictwie (KKK 956). Patronaty zawodowe pochodzą natomiast ze zwyczaju, a nie z doktryny.
Dlaczego św. Annę nazywa się patronką babć?
Św. Annę nazywa się patronką babć, ponieważ według tradycji była matką Maryi, a więc babcią Jezusa. Kościół podkreśla ten związek liturgicznie: wspomnienie Joachima i Anny przypada 26 lipca, a od 2021 r. w pobliżu tej daty obchodzi się Światowy Dzień Dziadków i Osób Starszych. Najczęściej modlą się do niej:
- babcie, które powierzają jej wnuki i swoje dorosłe dzieci,
- przyszłe matki przed porodem i w czasie ciąży,
- wdowy, ponieważ w tradycji Anna przeżyła męża,
- małżonkowie, którzy długo czekają na dziecko,
- rodziny, które przeżywają konflikt albo rozłąkę.
Czy św. Anna jest patronką zawodów?
Tak, ale wyłącznie zwyczajowo. W tradycji europejskiej św. Annę wzywali między innymi krawcowe, koronczarki i żeglarze. Lista różni się w zależności od regionu i nie ma charakteru urzędowego, więc traktuję ją jako ciekawostkę z historii pobożności.
Jak rozpoznać św. Annę na obrazach i rzeźbach?
Św. Annę rozpoznaje się po dwóch motywach ikonograficznych:
- Anna nauczająca Maryję czytać: starsza kobieta trzyma otwartą księgę, a obok stoi mała Maryja.
- Anna Samotrzecia: Anna z Maryją i Dzieciątkiem Jezus, często w późnogotyckiej rzeźbie.
- Spotkanie Joachima i Anny przy Złotej Bramie: scena z apokryfu, którą chętnie malowano w cyklach maryjnych.
- Strój starszej kobiety, zwykle czerwony płaszcz i zielona suknia albo welon wdowy.
Uczyłam się tych motywów przy późnogotyckich rzeźbach w wielkopolskich kościołach. W Rogozińskiej Farze, z kamieniem węgielnym z 1526 r., stoi na przykład XVI-wieczna figura Chrystusa Frasobliwego z tego samego kręgu sztuki (źródło: Wikipedia, hasło o kościele św. Wita w Rogoźnie).
Skąd wiemy o świętej Annie, skoro nie ma jej w Biblii?
Kanoniczne Ewangelie nie podają imion rodziców Maryi. Imiona Joachima i Anny pochodzą z Protoewangelii Jakuba, apokryfu z II wieku, którego Kościół nie uznał za księgę natchnioną. Kościół przyjął jednak do liturgii samą tradycję o rodzicach Maryi i obchodzi ich wspomnienie 26 lipca. Nie przyjął przy tym apokryfu jako Pisma Świętego.
Czym jest Protoewangelia Jakuba?
Protoewangelia Jakuba to apokryf, czyli tekst spoza kanonu, który opowiada o rodzinie i dzieciństwie Maryi. Polski przekład znajduje się w serii „Apokryfy Nowego Testamentu” pod redakcją ks. Marka Starowieyskiego (WAM). Pierwsze rozdziały opowiadają kolejno, że:
- bogaty Joachim nie może złożyć ofiary w świątyni, bo nie ma potomstwa,
- Joachim odchodzi na pustynię, żeby pościć i się modlić,
- Anna opłakuje swoją bezpłodność i modli się w ogrodzie,
- anioł zapowiada obojgu narodziny dziecka,
- rodzi się Maryja, którą rodzice ofiarowują Bogu,
- trzyletnia Maryja zostaje oddana do świątyni.
Tekst miał ogromny wpływ na sztukę i pobożność. Kościół czyta go jednak jako świadectwo wczesnej tradycji, a nie jako objawienie.
Czym różni się św. Anna od prorokini Anny z Ewangelii?
Św. Anna, matka Maryi, i prorokini Anna z Ewangelii Łukasza to dwie różne kobiety. Prorokinię Annę Biblia przedstawia wprost:
„Była tam również prorokini Anna, córka Fanuela z pokolenia Asera, bardzo podeszła w latach.” Łk 2, 36, Biblia Tysiąclecia, wyd. V, Pallottinum 2000
| Postać | Źródło | Kim była |
|---|---|---|
| Św. Anna | Protoewangelia Jakuba, tradycja | Matka Maryi, żona Joachima, babcia Jezusa |
| Prorokini Anna | Łk 2, 36-38 | Wdowa, córka Fanuela, spotkała Dzieciątko w świątyni |
| Anna, matka Samuela | 1 Sm 1 | Postać Starego Testamentu, wymodliła syna Samuela |
Jak tradycja o Annie trafiła do liturgii?
Tradycja o św. Annie trafiła do liturgii przez kult, który najpierw rozwinął się na Wschodzie, a potem przeszedł na Zachód. Kościół zachował z apokryfu to, co zgadza się z wiarą: imiona rodziców Maryi i ich świętość. Odrzucił natomiast status księgi natchnionej. W skrócie:
- Pismo Święte nie podaje imion rodziców Maryi.
- Protoewangelia Jakuba podaje imiona Joachima i Anny, ale nie należy do kanonu.
- Liturgia czci Joachima i Annę jako świętych, co ma oparcie w KPK kan. 1186.
- Pobożność ludowa rozwinęła wokół nich nowenny, litanie i odpusty.
Kiedy jest wspomnienie świętych Joachima i Anny?
Wspomnienie świętych Joachima i Anny, rodziców Najświętszej Maryi Panny, przypada każdego roku 26 lipca. Jest to wspomnienie obowiązkowe w Ogólnym kalendarzu rzymskim i w kalendarzu Mszału Rzymskiego dla diecezji polskich. Tego dnia Anny obchodzą imieniny, a kościoły pod wezwaniem św. Anny często mają odpust. Programy uroczystości sprawdza się co roku na stronach sanktuariów i diecezji.
Anna Samotrzecia i Góra Świętej Anny
Anna Samotrzecia to przedstawienie św. Anny z Maryją i Dzieciątkiem, czyli „we troje”. Najbardziej znaną figurę tego typu w Polsce czci się w sanktuarium na Górze Świętej Anny na Opolszczyźnie, prowadzonym przez franciszkanów. Jeśli planujesz tam wyjazd:
- Godziny Mszy, odpustów i nabożeństw sprawdź na oficjalnej stronie sanktuarium przed wyjazdem.
- Najwięcej pielgrzymów przybywa w okolicy 26 lipca, więc w tym czasie spodziewaj się tłumów.
- Oprócz bazyliki z figurą warto obejrzeć kalwarię z kaplicami na zboczu.
- Pamiątką z wyjazdu bywa obrazek Anny Samotrzeciej z modlitwą na odwrocie.
Światowy Dzień Dziadków i Osób Starszych
Światowy Dzień Dziadków i Osób Starszych obchodzi się w czwartą niedzielę lipca, czyli w pobliżu wspomnienia Joachima i Anny. Ustanowił go papież Franciszek, który ogłosił to po modlitwie Anioł Pański 31 stycznia 2021 r. Dokładną datę i temat orędzia na dany rok podaje Stolica Apostolska na vatican.va.
Papież Franciszek, ogłaszając nowy dzień, podkreślał, że dziadkowie przekazują młodym pamięć i wiarę, a o osobach starszych nie wolno zapominać (parafraza). Papież Franciszek, Anioł Pański, 31 stycznia 2021
Jak w Polsce obchodzi się 26 lipca?
W Polsce 26 lipca łączy liturgię, imieniny i odpusty. Najczęściej spotkasz:
- Msze z formularza wspomnienia Joachima i Anny,
- odpusty w kościołach pod wezwaniem św. Anny,
- imieniny Anny, Anek i Hanek, często świętowane z babciami,
- litanię i nowennę zakończoną w wigilię wspomnienia.
Kto po św. Annie chce poznać inne litanie z tego samego cyklu, może sięgnąć po tekst litania do świętej Rity albo litania do świętego Michała Archanioła.
Najczęściej zadawane pytania
Czy litanię do św. Anny można odmawiać codziennie?
Tak. Jako modlitwę prywatną można ją odmawiać codziennie albo w wybrane dni. W niektórych regionach zwyczajowo poświęca się św. Annie wtorki. Kościół nie wyznacza obowiązkowej częstotliwości.
Czy w litanii do św. Anny można modlić się za wnuki?
Tak. Modlitwa wstawiennicza za bliskich jest stałym elementem modlitwy chrześcijańskiej (KKK 2634-2636). Po litanii dodaj własną intencję z imionami wnuków. Możesz też wybrać wariant litanii do świętych Joachima i Anny.
Jaka jest różnica między modlitwą do św. Anny a modlitwą do Matki Bożej?
Obie są prośbą o wstawiennictwo u Boga. Maryi Kościół oddaje szczególną cześć jako Matce Boga (KKK 971). Św. Annę czci jako jej matkę i patronkę rodzin. Obie modlitwy można łączyć, na przykład odmawiając po litanii do św. Anny Zdrowaś Maryjo.
Czy św. Anna była babcią Jezusa?
Według tradycji tak, bo była matką Maryi. Ewangelie nie podają jej imienia, ale tradycja o rodzicach Maryi weszła do liturgii, a Kościół obchodzi ich wspomnienie 26 lipca. Stąd zwyczaj modlenia się do św. Anny za dziadków i wnuki.
Czy można modlić się do św. Anny o dziecko?
Tak. Małżonkowie, którzy czekają na potomstwo, często wybierają św. Annę, bo według Protoewangelii Jakuba ona i Joachim długo byli bezdzietni. Taka modlitwa jest prośbą o wstawiennictwo i nie wiąże się z obietnicą konkretnego skutku. Nie zastępuje też diagnostyki ani leczenia.
Ile trwa odmówienie litanii do św. Anny?
Spokojnie odmówiona litania do św. Anny trwa zwykle kilka minut, a z modlitwą końcową i własną intencją około pięciu do dziesięciu minut. Przy wspólnym odmawianiu trwa nieco dłużej, bo wierni powtarzają odpowiedzi.
Jaką modlitwę odmówić w imieniny Anny?
W imieniny Anny dobrze sprawdza się litania do św. Anny albo krótka modlitwa za solenizantkę z jej imieniem. Wiele rodzin łączy to z udziałem we Mszy 26 lipca. Prezent w postaci obrazka Anny Samotrzeciej z modlitwą też ma tu długą tradycję.
Agnieszka Rybarczyk - pochodzi z północnej Wielkopolski i od lat jeździ po miasteczkach między Obornikami, Wągrowcem a Chodzieżą, fotografując i opisując ceglane kościoły gotyckie.
Aktualizacja: październik 2026
Źródła i literatura
- Katechizm Kościoła Katolickiego, Pallottinum, 1994 (wyd. pol.; oryg. 1992), nr 956, 971, 1674-1676, 2634-2636, 2735-2737.
- Kodeks Prawa Kanonicznego (1983), przekład polski zatwierdzony przez Konferencję Episkopatu, Pallottinum, kan. 826 § 3 i kan. 1186.
- Pismo Święte Starego i Nowego Testamentu, Biblia Tysiąclecia, wyd. V, Pallottinum, Poznań 2000: Łk 2, 36-38; 1 Sm 1.
- Protoewangelia Jakuba, w: Apokryfy Nowego Testamentu, red. ks. Marek Starowieyski, Wydawnictwo WAM, Kraków.
- Sobór Watykański II, Konstytucja o liturgii świętej Sacrosanctum Concilium, 1963, nr 13: vatican.va.
- Papież Franciszek, rozważanie przed modlitwą Anioł Pański, 31 stycznia 2021 (ustanowienie Światowego Dnia Dziadków i Osób Starszych): vatican.va.
- Mszał Rzymski dla diecezji polskich, kalendarz liturgiczny: 26 lipca, wspomnienie świętych Joachima i Anny.
- Kościół św. Wita w Rogoźnie, hasło w Wikipedii: Wikipedia.




