Spis treści
Gdzie leży gmina Rogoźno?
Gmina Rogoźno leży w powiecie obornickim, w województwie wielkopolskim. Jej sercem jest miasto Rogoźno z prawami miejskimi od 1280 roku i dwiema parafiami: św. Wita (Rogozińska Fara, ul. Kościelna 10) i Ducha Świętego. Parafia św. Wita ma też dwie kaplice we wsiach: w Gościejewie i w Tarnowie (katalog archidiecezji gnieźnieńskiej, październik 2026).
Od lat jeżdżę po miasteczkach między Obornikami, Wągrowcem a Chodzieżą i fotografuję ceglane kościoły gotyckie. Rogoźno zawsze wypada w tej podróży w środku mapy, a fara św. Wita jest dla mnie najciekawszym z nich. Ten tekst nie jest jednak przewodnikiem po urzędzie gminy. To mapa sakralnej okolicy: co i gdzie stoi, do jakiej parafii należy i gdzie sprawdzić to, co się zmienia.
Powiat obornicki i województwo wielkopolskie
Rogoźno należy do powiatu obornickiego w województwie wielkopolskim (Wikipedia, hasło „Rogoźno”, stan 10.2026). W adresie fary pojawia się kod pocztowy 64-610, ten sam, który zobaczysz w katalogu parafii archidiecezji. Urzędowy identyfikator gminy i jej typ podaje rejestr TERYT prowadzony przez GUS. Tylko tam te dane mają moc urzędową.
Jezioro Rogozińskie w krajobrazie miasta
Jezioro Rogozińskie to dla mnie najlepszy punkt orientacyjny w mieście. Na jednym ze zdjęć w Wikimedia Commons fara widoczna jest zza tafli wody, z wierzbami na pierwszym planie i ceglanym korpusem nad dachami. Dokładnego położenia kościoła względem jeziora i rynku nie podaję, bo nie mam na to pewnego źródła.
Jakie miejscowości opisuje ten przewodnik?
Ten przewodnik opisuje trzy miejscowości: Rogoźno, Gościejewo i Tarnowo, bo tylko je łączy z farą sprawdzone źródło. Pozostałych wsi i sołectw gminy nie wymieniam.
- Rogoźno: miasto z farą św. Wita i kościołem Ducha Świętego.
- Gościejewo: wieś z kaplicą św. Maksymiliana Marii Kolbego, należącą do parafii św. Wita.
- Tarnowo: wieś z kaplicą Świętej Rodziny, także w granicach parafii św. Wita.
- Pozostałe miejscowości gminy: pełny wykaz podają TERYT GUS i BIP Urzędu Miejskiego w Rogoźnie.
Czy Rogoźno to miasto?
Tak. Rogoźno w powiecie obornickim otrzymało prawa miejskie 24 kwietnia 1280 roku, a szesnaście lat później, 8 lutego 1296 roku, zamordowano tu króla Przemysła II (Wikipedia, hasło „Rogoźno”). Parafia św. Wita jest jeszcze starsza: jej dzieje sięgają XIII wieku według katalogu archidiecezji gnieźnieńskiej, a obecna gotycka fara powstawała od 1526 roku.
Prawa miejskie z 1280 roku i śmierć Przemysła II w 1296 roku
Dwie daty z końca XIII wieku ustawiają historię miasta. Pierwsza to lokacja, druga to zbrodnia znana ze szkoły: w Rogoźnie zginął Przemysł II, koronowany kilka miesięcy wcześniej. Więcej o początkach miasta piszę w tekście o tym, co oznaczały prawa miejskie Rogoźna z 1280 roku.
- 1256: pierwsza wzmianka o parafii, według dawnej strony parafia-wita.pl z 2019 r.
- 24 kwietnia 1280: Rogoźno otrzymuje prawa miejskie (Wikipedia).
- 8 lutego 1296: w Rogoźnie zostaje zamordowany Przemysł II (Wikipedia).
- 1326-1340: ks. Pakosław, pierwszy znany pleban z listy na dawnej stronie parafii (stan z 2022 r.).
- 3 lipca 1526: kamień węgielny obecnej fary, z inskrypcją na ścianie prezbiterium (Wikipedia, hasło o kościele).
Czy parafia jest starsza od miasta?
Tak, według dostępnych źródeł parafia jest o co najmniej 24 lata starsza od praw miejskich. Dawna strona parafii z 2019 r. podawała, że parafię erygowano przed 1256 rokiem, a katalog archidiecezji pisze ogólniej o dziejach sięgających XIII wieku. Starsza tradycja, przywoływana za ks. Józefem Nowackim, łączy początki kościoła z grodem i fundacją Mieszka I i Dobrawy. To tradycja, nie fakt potwierdzony dokumentem.
Jaki typ gminy podaje rejestr TERYT?
Typ gminy, czyli to, czy jest miejska, wiejska czy miejsko-wiejska, podaje rejestr TERYT prowadzony przez GUS. Nie przepisuję tego z pamięci. Wystarczy wpisać „Rogoźno” w wyszukiwarkę eteryt.stat.gov.pl i wybrać jednostkę z powiatu obornickiego. Liczby mieszkańców nie podaję, bo bez aktualnych danych GUS z datą byłaby tylko domysłem.
Jakie parafie działają w Rogoźnie?
W mieście Rogoźno działają dwie parafie rzymskokatolickie: pw. św. Wita przy ul. Kościelnej 10 oraz pw. Ducha Świętego, oddalona od fary o około 650 m według serwisu GCatholic. Parafia św. Wita należy do archidiecezji gnieźnieńskiej, rejonu wągrowieckiego i dekanatu rogozińskiego (katalog archidiecezji, październik 2026).
Prawo kanoniczne opisuje parafię nie jako budynek, tylko jako wspólnotę ludzi z konkretnym duszpasterzem:
„Parafia jest określoną wspólnotą wiernych, utworzoną na sposób stały w Kościele partykularnym, nad którą pieczę duszpasterską, pod władzą biskupa diecezjalnego, powierza się proboszczowi jako jej własnemu pasterzowi.” Kodeks Prawa Kanonicznego, kan. 515 § 1, 1983
Fara św. Wita, czyli Rogozińska Fara
Kościół św. Wita w Rogoźnie to późnogotycka, ceglana, częściowo tynkowana świątynia trzynawowa w układzie pseudobazylikowym, z węższym prezbiterium (Wikipedia). Opracowania nazywają ją Rogozińską Farą. Według serwisu GCatholic fara znalazła się na liście kościołów jubileuszowych Roku Świętego 2025. To, na co patrzę w środku najdłużej, opisuję w tekście co warto zobaczyć w zabytkowym kościele w Rogoźnie.
Kościół Ducha Świętego, druga parafia miasta
Parafia Ducha Świętego to druga, odrębna wspólnota w tym samym mieście. Kościoły dzieli około 650 m (GCatholic), więc spacer między nimi zajmuje kilka minut. Nie opisuję tu architektury ani historii tej parafii, bo poświęcam jej osobny artykuł: kościół Ducha Świętego w Rogoźnie.
| Cecha | Parafia św. Wita | Parafia Ducha Świętego |
|---|---|---|
| Nazwa zwyczajowa kościoła | Rogozińska Fara | opis w osobnym artykule |
| Adres | ul. Kościelna 10, 64-610 Rogoźno | podaje katalog archidiecezji |
| Metryka | dzieje od XIII w., obecny kościół od 1526 r. | opis w osobnym artykule |
| Kaplice na terenie parafii | Gościejewo, Tarnowo | poza zakresem tego zestawienia |
| Odległość między kościołami | ok. 650 m (GCatholic) | |
Dekanat rogoziński w archidiecezji gnieźnieńskiej
Dekanat rogoziński to grupa sąsiednich parafii w rejonie wągrowieckim archidiecezji gnieźnieńskiej. Na jego czele stoi dziekan, a funkcję tę pełni obecnie proboszcz fary. Innych parafii dekanatu nie wymieniam: ich pełną listę podaje katalog archidiecezji w zakładce dekanatu rogozińskiego.
Kto posługuje w parafii św. Wita?
Proboszczem parafii św. Wita jest ks. Jarosław Zimny, który prowadzi ją od 2009 roku i jest też dziekanem rogozińskim. Wikariuszem jest ks. Marcin Modrzyński. Tak podaje katalog archidiecezji, stan na październik 2026. Obsadę zmieniają dekrety biskupie, dlatego aktualny skład sprawdzaj w katalogu.
- Proboszcz: ks. Jarosław Zimny, od 2009 r., także dziekan rogoziński.
- Wikariusz: ks. Marcin Modrzyński, według katalogu archidiecezji z października 2026.
- Dawny proboszcz: ks. Edmund Ławniczak (1983-2004), redaktor monografii kościoła z 2003 r.
Gdzie są kaplice w okolicy Rogoźna?
Parafia św. Wita w Rogoźnie ma dwie kaplice poza miastem: kaplicę św. Maksymiliana Marii Kolbego w Gościejewie i kaplicę Świętej Rodziny w Tarnowie. W obu, według katalogu archidiecezji gnieźnieńskiej (stan na październik 2026), odprawiana jest niedzielna Msza. Przed wyjazdem sprawdź aktualny wpis, bo porządek nabożeństw ustala parafia.
Kaplica św. Maksymiliana Kolbego w Gościejewie
Kaplica w Gościejewie nosi wezwanie św. Maksymiliana Marii Kolbego, franciszkanina, który w 1941 roku w Auschwitz oddał życie za współwięźnia. Jan Paweł II kanonizował go w 1982 roku jako męczennika. Wspomnienie liturgiczne przypada 14 sierpnia. Architektury kaplicy nie opisuję, bo nie znalazłam o niej rzetelnego źródła.
Kaplica Świętej Rodziny w Tarnowie
Kaplica w Tarnowie ma wezwanie Świętej Rodziny, czyli Jezusa, Maryi i Józefa. Ewangelia według św. Łukasza krótko streszcza lata w Nazarecie: Jezus wrócił z rodzicami do domu i był im poddany (por. Łk 2,51). Katechizm omawia ten okres jako tajemnice ukrytego życia Jezusa (KKK 531-534). Święto Świętej Rodziny Kościół obchodzi w niedzielę po Bożym Narodzeniu.
Które Tarnowo ma kaplicę parafii św. Wita?
Kaplica Świętej Rodziny stoi w Tarnowie na terenie parafii św. Wita w Rogoźnie, a nie w Tarnowie Podgórnym pod Poznaniem. Tę pomyłkę łatwo zrobić w nawigacji, bo obie nazwy zaczynają się tak samo. Przy wpisywaniu celu dopisz „Rogoźno” albo powiat obornicki.
Poniżej zestawiam to, co katalog archidiecezji podaje o niedzielnych Mszach. Dane sprawdzone: październik 2026, archidiecezja.pl.
| Miejsce | Wezwanie | Niedziela (wg archidiecezja.pl, 10.2026) |
|---|---|---|
| Rogoźno, fara | św. Wita | 7:30, 10:00, 11:15, 18:30 |
| Tarnowo, kaplica | Świętej Rodziny | 8:45 |
| Gościejewo, kaplica | św. Maksymiliana Marii Kolbego | 11:00 |
- Kaplice należą do fary: Gościejewo i Tarnowo to część parafii św. Wita, nie osobne parafie.
- Święconka: według dawnej strony parafii z 2019 r. odbywała się w kościele i „na wioskach” według harmonogramu.
- Dni powszednie: katalog archidiecezji podaje Msze w farze o 7:00 i 18:30 (stan 10.2026).
- Środa 9:00: tę godzinę wymieniała dawna strona parafii w 2023 r., obecny katalog jej nie podaje.
Zabytki sakralne gminy na jednej trasie
Najstarszym i najcenniejszym zabytkiem sakralnym Rogoźna jest późnogotycka fara św. Wita, której kamień węgielny położono 3 lipca 1526 roku. Kościół wpisano do rejestru zabytków 12 grudnia 1932 roku pod numerem AK-I-11a/104 (Wikipedia; rejestr zabytków nieruchomych NID, woj. wielkopolskie). Przy kościele stoją grota maryjna, drewniana dzwonnica i kaplica pogrzebowa.
Od drewnianej świątyni do gotyckiej fary z 1526 roku
Pierwszy kościół w Rogoźnie był drewniany, jak podawała dawna strona parafii w 2019 r. Jak mógł wyglądać, rozważam w osobnym tekście o tym, czym był pierwszy, drewniany kościół parafii. Murowaną farę zbudowali, według Wikipedii, Marcin Mor i Klemens z Ostroroga. Fundatorem był starosta rogoziński Dołęga Kretkowski, prawdopodobnie z udziałem królowej Bony.
- 3 lipca 1526: kamień węgielny, budowa trwa co najmniej kilkanaście lat (Wikipedia).
- 1608 i 1668: pożary, a pod koniec XVII w. odbudowa, według dawnej strony parafii z 2019 r.
- 1668: dobudowa zakrystii i skarbca (katalog archidiecezji).
- 1862: kruchta według projektu Fryderyka Augusta Stülera (katalog archidiecezji, Wikipedia).
- 1897: neogotycki ołtarz główny (katalog archidiecezji).
- 12 grudnia 1932: wpis do rejestru zabytków, nr AK-I-11a/104.
Najbardziej lubię we wnętrzu sklepienia. Gwiaździste w nawie głównej i prezbiterium, krzyżowe w nawach bocznych, kolebkowe w zakrystii i skarbcu, płaskie w kruchcie. Dawna strona parafii ujęła to krótko:
„Można tu zobaczyć prawie wszystkie rodzaje sklepień.” Dawna strona parafia-wita.pl, opis architektury kościoła, 2019
Co stoi przy farze poza samym kościołem?
Przy farze stoją trzy obiekty, które łatwo przeoczyć, a sama bryła ma dwa detale, które fotografuję za każdym razem.
- Grota Matki Bożej: stylizowana grota przy kościele, według dawnej strony parafii z 2023 r. miejsce spotkań modlitewnych.
- Drewniana dzwonnica: z lat 50. XX w., z jednym dzwonem z 1613 r. (dawna strona parafii, 2019 r.).
- Kaplica pogrzebowa: na tyłach kościoła, z 2. poł. XIX w., według opisu zdjęcia w Wikimedia Commons.
- Dwie baszty schodowe: prowadzą na poddasze, a dawna strona parafii nazywała ten układ unikalnym.
- Polski układ cegieł: w większości murów główki i wozówki przeplatają się w jednej warstwie.
Jak ułożyć krótką trasę po zabytkach?
Trasa ma cztery kroki i zaczyna się od fary. Nie podaję parkingów ani przystanków, bo nie mam na nie źródła.
- Fara z zewnątrz: obejdź kościół, zobacz baszty schodowe, a jeśli wnętrze jest otwarte, odszukaj inskrypcję z 1526 r. w prezbiterium.
- Otoczenie fary: grota, dzwonnica z dzwonem z 1613 r. i kaplica pogrzebowa.
- Kościół Ducha Świętego: ok. 650 m od fary, według GCatholic.
- Kaplice we wsiach: Gościejewo i Tarnowo, najlepiej poza godzinami Mszy, z szacunkiem dla modlących się.
Pełniejszy przegląd obiektów w mieście znajdziesz w artykule zabytki Rogoźna.
Jak nie pomylić Rogoźna z Rogóźnem w kujawsko-pomorskim?
Rogoźno w powiecie obornickim (województwo wielkopolskie) i Rogóźno, gmina w województwie kujawsko-pomorskim, to dwie różne miejscowości z osobnymi urzędami. Różnią się jedną literą: w kujawsko-pomorskiej nazwie jest „ó”. Ten przewodnik opisuje wyłącznie Rogoźno wielkopolskie, z farą św. Wita w archidiecezji gnieźnieńskiej.
Czym różni się pisownia obu nazw?
Pisownia różni się drugą samogłoską: Rogoźno (wielkopolskie) i Rogóźno (kujawsko-pomorskie). Wyszukiwarki często ignorują polskie znaki, więc wyniki obu gmin mieszają się na jednej liście.
| Cecha | Rogoźno | Rogóźno |
|---|---|---|
| Województwo | wielkopolskie | kujawsko-pomorskie |
| Powiat | obornicki | podaje TERYT GUS |
| Pisownia | o, ź | ó, ź |
| Fara św. Wita | tak, ul. Kościelna 10 | nie |
| Temat tego przewodnika | tak | nie |
Jak rozpoznać właściwy BIP i właściwe wiadomości?
Pierwszy krok to sprawdzenie województwa w stopce lub w danych adresowych strony. Potem pomaga kilka prostych sygnałów:
- Adres urzędu: w danych BIP szukaj powiatu obornickiego i województwa wielkopolskiego.
- Kod pocztowy: fara ma kod 64-610, więc kod z zupełnie innego zakresu to sygnał, że trafiłeś gdzie indziej.
- Diecezja: parafie Rogoźna wielkopolskiego należą do archidiecezji gnieźnieńskiej.
- Nazwa w adresie strony: litery „o” i „ó” bywają w adresach zamieniane, więc patrz na treść, nie tylko na adres.
Gdzie szukać oficjalnych informacji gminy i parafii?
Sprawy urzędowe gminy Rogoźno publikuje Biuletyn Informacji Publicznej Urzędu Miejskiego w Rogoźnie, a dane parafii św. Wita podaje katalog archidiecezji gnieźnieńskiej na archidiecezja.pl. Parafia nie ma osobnej strony internetowej. Ten przewodnik nie podaje kontaktów, godzin pracy urzędu ani danych urzędowych z pamięci.
BIP, kontakt z urzędem i godziny otwarcia
Godziny pracy urzędu, telefony, skład władz i plan ogólny gminy znajdziesz w BIP Urzędu Miejskiego w Rogoźnie. To źródło urzędowe, które urząd ma obowiązek aktualizować. Tych danych nie przepisuję, bo zmieniają się szybciej niż historia fary.
- Kontakt i godziny urzędu: zakładka kontaktowa BIP Urzędu Miejskiego w Rogoźnie.
- Typ gminy i wykaz miejscowości: rejestr TERYT GUS na eteryt.stat.gov.pl.
- Status zabytku: rejestr zabytków nieruchomych NID dla województwa wielkopolskiego.
- Duszpasterze i kaplice: podstrona parafii w katalogu archidiecezji gnieźnieńskiej.
Jak sprawdzić aktualne godziny Mszy w kościołach i kaplicach?
Najpierw otwórz podstronę parafii św. Wita w katalogu archidiecezji gnieźnieńskiej, potem porównaj ją z ostatnimi ogłoszeniami parafialnymi. Godziny w tabeli wyżej pochodzą z października 2026 r. Przy świętach, odpustach i w wakacje porządek bywa inny, a o zmianach decyduje parafia.
Czy parafia św. Wita ma własną stronę internetową?
Nie. Według katalogu archidiecezji parafia nie prowadzi dziś osobnej strony www. Ma podstronę w katalogu i profil na Facebooku „parafiawita”. Dawna strona pod adresem parafia-wita.pl działała do około 2023 roku. Obecny serwis pod tym adresem to niezależny przewodnik, który nie przyjmuje intencji ani ofiar. W sprawach sakramentów i dokumentów kontaktuj się z kancelarią swojej parafii.
Najczęściej zadawane pytania
Kto jest burmistrzem gminy Rogoźno?
Aktualny skład władz gminy podaje Biuletyn Informacji Publicznej Urzędu Miejskiego w Rogoźnie. Przewodnik nie powtarza nazwiska, bo zmienia się ono po wyborach samorządowych. Przed kontaktem z urzędem sprawdź BIP.
Jakie są najświeższe wiadomości z Rogoźna?
Komunikaty gminy publikuje urząd w BIP i na swojej stronie, a ogłoszenia parafii św. Wita pojawiają się na jej profilu na Facebooku i w katalogu archidiecezji. Ten przewodnik opisuje historię i zabytki, nie prowadzi serwisu informacyjnego. Szukając wiadomości, sprawdź, czy dotyczą Rogoźna w województwie wielkopolskim.
Jaka jest opłata za śmieci w Rogoźnie?
Stawki opłaty za gospodarowanie odpadami ustala rada gminy w uchwale, a jej treść publikuje BIP Urzędu Miejskiego w Rogoźnie. Kwot nie podaję, bo zmieniają się kolejnymi uchwałami. Aktualną stawkę i termin płatności znajdziesz w BIP lub w urzędzie.
Jaki jest numer NIP Urzędu Miejskiego w Rogoźnie?
Numer NIP i pozostałe dane identyfikacyjne urzędu podaje jego BIP, zwykle w zakładce z danymi kontaktowymi. Przewodnik nie przepisuje numerów urzędowych, żeby nie powielać błędów. Do faktur i pism używaj danych prosto z BIP.
Kiedy przypada odpust w parafii św. Wita w Rogoźnie?
Święto patronalne parafii przypada 15 czerwca, we wspomnienie św. Wita, według katalogu archidiecezji. Dawna strona parafii z lat 2019-2020 wymieniała też drugi odpust: Matki Bożej Różańcowej, 7 października. Program uroczystości ogłasza parafia, więc sprawdź go w ogłoszeniach przed przyjazdem.
Kim był św. Wit, patron rogozińskiej fary?
Św. Wit był młodym męczennikiem, urodzonym pod koniec III wieku w Mazara del Vallo na Sycylii. Zginął około 303-304 roku razem z nauczycielem Modestem i piastunką Krescencją. Należy do Czternastu Świętych Wspomożycieli, a w ikonografii towarzyszą mu m.in. kogut i kocioł. W farze, według dawnej strony parafii z 2019 r., jego figura stoi na ołtarzu głównym obok św. Modesta i św. Krescencji.
Agnieszka Rybarczyk - pochodzi z północnej Wielkopolski i od lat jeździ po miasteczkach między Obornikami, Wągrowcem a Chodzieżą, fotografując i opisując ceglane kościoły gotyckie.
Aktualizacja: październik 2026
Źródła i literatura
- Archidiecezja Gnieźnieńska, katalog parafii: Rogoźno, par. pw. św. Wita (stan: październik 2026).
- Wikipedia, hasło „Rogoźno” (stan: październik 2026).
- Wikipedia, hasło „Kościół św. Wita w Rogoźnie” (stan: październik 2026).
- GCatholic, Kościół św. Wita, Rogoźno (stan: październik 2026).
- Wikipedia, hasło „Święty Wit” (stan: październik 2026).
- GUS, rejestr TERYT (2026).
- Narodowy Instytut Dziedzictwa, rejestr zabytków nieruchomych, województwo wielkopolskie (2026).
- Biuletyn Informacji Publicznej Urzędu Miejskiego w Rogoźnie (2026).
- Kodeks Prawa Kanonicznego (1983), kan. 515 § 1; Katechizm Kościoła Katolickiego, nr 531-534; Pismo Święte, Biblia Tysiąclecia, Łk 2,51.
- Edmund Ławniczak (red.), Kościół św. Wita w Rogoźnie, Rogozińskie Centrum Kultury, Rogoźno 2003, 103 s.
- Zdjęcie wyróżniające: User:Roweromaniak, CC BY-SA 3.0, Wikimedia Commons, strona pliku.



![Przystań kajakowa rogoźno: Rogoźno; Kościelna street [No 10a; presbytery] This is a photo of an object of cultural heritage inscribed in the registry of the](https://parafia-wita.pl/wp-content/uploads/2026/10/przystan-kajakowa-rogozno-768x432.webp)
